భారతీయ రైల్వేలో టూ వీలర్లను రెండు విధాలుగా రవాణా చేయవచ్చు. ఒకటి లగేజ్ రూపంలో, మరొకటి పార్శిల్ రూపంలో. ప్రయాణికుడు అదే రైలులో ప్రయాణిస్తే లగేజ్ విధానాన్ని ఎంచుకోవచ్చు. లేకపోతే పార్శిల్ సేవ ద్వారా
బైక్ను ప్రత్యేకంగా పంపించవచ్చు. ఈ సేవను పొందాలంటే వాహనం మీ పేరుపై నమోదై ఉండాలి. బైక్కు సంబంధించిన ఒరిజినల్ రిజిస్ట్రేషన్ సర్టిఫికెట్ (RC)తో పాటు అవసరమైన పత్రాలు సమర్పించాల్సి ఉంటుంది. రైల్వే అధికారులు వాహన వివరాలను పరిశీలించిన తర్వాత మాత్రమే బుకింగ్ను ఆమోదిస్తారు.
రైల్వే స్టేషన్లోని పార్శిల్ కార్యాలయానికి వెళ్లి నేరుగా బుకింగ్ చేసుకోవచ్చు. ముందుగా ఫార్వార్డింగ్ నోట్ అనే దరఖాస్తు ఫామ్ను పూరించాలి. ఇందులో పంపే వ్యక్తి, స్వీకరించే వ్యక్తి, వాహన వివరాలు, గమ్యస్థానం వంటి సమాచారాన్ని నమోదు చేయాలి. ఫామ్తో పాటు బైక్ను అధికారులకు అప్పగించిన తర్వాత వారు వాహనం బరువును నిర్ధారిస్తారు. అనంతరం ప్రయాణ దూరం, బరువు ఆధారంగా రవాణా ఛార్జీలను లెక్కించి చెల్లించాల్సిన మొత్తాన్ని తెలియజేస్తారు. ఫీజు చెల్లించిన తర్వాత రైల్వే రసీదు (RR) జారీ చేస్తారు. గమ్యస్థానంలో బైక్ను తీసుకునే సమయంలో ఈ రసీదు తప్పనిసరిగా చూపించాలి.
డిజిటల్ సేవల విస్తరణతో రైల్వే పార్శిల్ బుకింగ్ కూడా ఆన్లైన్లో అందుబాటులో ఉంది. ఇందుకోసం భారతీయ రైల్వే పార్శిల్ పోర్టల్లో అకౌంట్ క్రియేట్ చేసి లాగిన్ కావాలి. తర్వాత బైక్ను పంపే స్టేషన్, చేరాల్సిన స్టేషన్ వివరాలను నమోదు చేయాలి. అనంతరం అందుబాటులో ఉన్న రైళ్లలో అనుకూలమైనదాన్ని ఎంచుకుని ఫార్వార్డింగ్ నోట్ను ఆన్లైన్లో సమర్పించాలి. సిస్టమ్ అంచనా రవాణా ఖర్చును చూపిస్తుంది. ఈ ప్రక్రియ పూర్తయిన తర్వాత రూపొందిన ఈ-ఫార్వార్డింగ్ నోట్తో బైక్ను సంబంధిత స్టేషన్లో అప్పగించాలి. స్టేషన్లో వాహనాన్ని తూకం వేసిన తర్వాత అసలు ఛార్జీలను నిర్ణయిస్తారు. చెల్లింపు పూర్తయిన వెంటనే రైల్వే రసీదు జారీ అవుతుంది. దాని ఆధారంగా పార్శిల్ స్థితిని ట్రాక్ చేయవచ్చు. బైక్ గమ్యస్థానానికి చేరుకున్నప్పుడు మొబైల్ మెసేజ్ ద్వారా సమాచారం అందుతుంది.
బైక్ పార్శిల్ ఛార్జీలు స్థిరంగా ఉండవు. వాహనం బరువు, ప్రయాణించే దూరం ఆధారంగా రవాణా ఖర్చు మారుతుంది. సాధారణంగా 500 కిలోమీటర్ల వరకు బైక్ పంపించేందుకు సుమారు రూ.1,200 వరకు ఖర్చవుతుంది. దూరం పెరిగే కొద్దీ ఛార్జీలు కూడా పెరుగుతాయి. అదనంగా బైక్ ప్యాకింగ్ కోసం ప్రత్యేక ఖర్చు ఉంటుంది. సాధారణంగా స్టేషన్ల వద్ద ప్యాకింగ్ సేవలు అందించే వ్యక్తులు ఉంటారు. బైక్ను కార్డ్బోర్డ్, గన్నీ బ్యాగ్ లేదా ఇతర రక్షణ పదార్థాలతో కప్పేందుకు రూ.300 నుంచి రూ.500 వరకు ఖర్చు కావచ్చు.
బైక్ను రైల్వే ద్వారా పంపించాలనుకుంటే కొన్ని నిబంధనలు తప్పనిసరిగా పాటించాలి. ముందుగా బుకింగ్ను కనీసం ఒక రోజు ముందు పూర్తి చేయడం మంచిది. వాహనం RC, ఇన్సూరెన్స్ పత్రాలు, ఆధార్ కార్డు, డ్రైవింగ్ లైసెన్స్ వంటి గుర్తింపు పత్రాలు సిద్ధంగా ఉంచుకోవాలి. అత్యంత ముఖ్యంగా పెట్రోల్ ట్యాంక్ పూర్తిగా ఖాళీ చేయాలి. భద్రతా కారణాల దృష్ట్యా ఇంధనం ఉన్న వాహనాలను రైల్వే అధికారులు అనుమతించరు. నిబంధనలు ఉల్లంఘించినట్లయితే జరిమానా విధించే అవకాశం ఉంటుంది. అలాగే బైక్కు ఎటువంటి నష్టం జరగకుండా ప్యాకింగ్ను బలంగా చేయడం అవసరం.
ప్రైవేట్ ట్రాన్స్పోర్ట్ సేవలతో పోలిస్తే భారతీయ రైల్వే బైక్ పార్శిల్ సదుపాయం చాలా చౌకగా ఉంటుంది. ఉద్యోగ బదిలీలు, విద్యా అవసరాలు లేదా ఇతర కారణాలతో నగరాలు మారే వారికి ఇది ఉపయోగకరమైన ఎంపికగా చెప్పొచ్చు. సరైన పత్రాలు, ముందస్తు బుకింగ్, భద్రతా జాగ్రత్తలు పాటిస్తే మీ బైక్ను దేశంలోని ఏ ప్రాంతానికైనా సులభంగా పంపించుకోవచ్చు.