కనీస జ్ఞానం లేదా?..రైలు మీ సొంత కిచెన్ కాదు భయ్యా

Viral Video: భారతీయ రైల్వేలలో ప్రయాణం అంటే ప్రతి భారతీయుడి జీవితంలో ఓ విడదీయరాని భాగం. అయితే సౌకర్యవంతమైన ప్రయాణాన్ని ఆశించే ప్రయాణీకులు తమ వంతు కనీస బాధ్యతలను ఎంతవరకు గుర్తుంచుకుంటున్నారనేది ఇప్పుడు పెద్ద ప్రశ్నగా మారింది. ఇటీవల సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అయిన రెండు వీడియోలు చూస్తే రైలు క్యాబిన్‌లను కొందరు ప్రయాణికులు ఏ విధంగా వాడుకుంటున్నారో స్పష్టమవుతోంది. ఒక ప్రయాణికురాలు రైలులోనే వేరుశనగ తొక్కలు పడేస్తుంటే, మరో వ్యక్తి గుడ్లు ఒలుస్తూ లోపలి ప్రాంతాన్ని అపరిశుభ్రం చేయడం నెటిజన్లను తీవ్ర ఆగ్రహానికి గురిచేస్తోంది.

ఈ వీడియోలు చూసిన నెటిజన్లు తీవ్రస్థాయిలో మండిపడుతున్నారు. రైల్వే శాఖను, ప్రయాణ సౌకర్యాలను ప్రతిదానికీ తప్పుబట్టే ప్రజలు, తమ సొంత ప్రవర్తనను ఎందుకు మార్చుకోవడం లేదనే చర్చ నడుస్తోంది. రైలు ప్రయాణంలో కేవలం టికెట్ కొనుగోలు చేయడం మాత్రమే సరిపోదని.. తోటి ప్రయాణీకులను ఇబ్బంది పెట్టకుండా ఉండేందుకు సామాజిక స్పృహ కూడా అంతే ముఖ్యమని ఈ ఘటనలు గుర్తుచేస్తున్నాయి. ప్రయాణాల్లో పరిశుభ్రతను పాటించకపోవడం వల్ల దేశ ప్రతిష్ట కూడా దెబ్బతింటుందని విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.

వైరల్ వీడియోల్లో సామాజిక స్పృహ లేని ప్రవర్తన సోషల్ మీడియా ప్లాట్‌ఫారమ్ ఇన్‌స్టాగ్రామ్‌లో వైరల్ అయిన ఒక వీడియోలో.. సీట్లో కూర్చున్న ఒక మహిళ పక్కనే చెత్తడబ్బా ఉన్నప్పటికీ, రైలు గదిలోనే తింటూ వేరుశనగ తొక్కలను కింద పడేస్తోంది. దీనిని గమనించిన తోటి ప్రయాణికుడు ఆవేదన వ్యక్తంచేశాడు. ఆమె గత 5 గంటలుగా నిరంతరం ఏదో ఒకటి తింటూ రైలును చెత్తాచెదారంతో నింపేస్తోందని పేర్కొన్నాడు. అయితే సురక్షితంగా ప్రయాణించాలనే ఉద్దేశంతో ఆమెతో గొడవ పెట్టుకోలేకపోయానని సదరు ప్రయాణికుడు వాపోయాడు.

మరోవైపు ఎక్స్ (గతంలో ట్విట్టర్) లో షేర్ చేసిన ఇంకొక వీడియో మరింత ఘోరంగా ఉంది. అందులో ఓ ప్రయాణికుడు రైలు సీటులోనే సాఫీగా కూర్చుని గుడ్లు వలవడం, ఉల్లిపాయలు కోయడం వంటివి చేస్తూ, ఆ వ్యర్థాలను అక్కడే వదిలేశాడు. ఈ ప్రవర్తనపై నెటిజన్లు తీవ్ర స్పందన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. "ఇది మీ సొంత వంటగది కాదు, అలా అని మీ వ్యక్తిగత చెత్తబుట్ట కూడా కాదు" అంటూ తీవ్రంగా ఆక్షేపిస్తున్నారు. "తమ సొంత ఇళ్లలో కూడా ఇలాగే ప్రవర్తిస్తారా?" అని ప్రజలు ప్రశ్నిస్తున్నారు.

అధికారులను ప్రశ్నించే ముందు ఆత్మపరిశీలన అవసరమా? నిజానికి రైలు ప్రయాణాల్లో పరిశుభ్రత లోపించినప్పుడు అందరం ఫోటోలు తీసి రైల్వే శాఖను లేదా ప్రభుత్వాన్ని ఎగతాళి చేస్తాం. కానీ ఆ అపరిశుభ్రతకు కారణం ప్రయాణీకులుగా మనమే అన్న విషయాన్ని ఎందుకు మరుస్తున్నాం? "స్వచ్ఛతకు ఎటువంటి బహుమతి లేదు, అలాగే అపరిశుభ్రతకు ఎలాంటి శిక్ష లేదు. ఇదే అసలు సమస్య" అని ఓ నెటిజన్ కామెంట్ చేయడం గమనార్హం. కేవలం రైల్వే సిబ్బంది బాధ్యత అని కాకుండా, పక్కవారి తప్పులను కూడా నిలదీయాల్సిన సమయం ఆసన్నమైంది.

రాయితీలు, సౌకర్యాల విషయంలో ఎప్పుడూ ముందుండే ప్రయాణీకులు, ప్రయాణ క్రమశిక్షణను పాటించడంలో ఎందుకు వెనుకబడుతున్నారో ఆలోచించాలి. దేశవ్యాప్తంగా వందే భారత్ వంటి ఆధునిక రైళ్లను ప్రవేశపెడుతున్నప్పటికీ.. కొందరు ప్రయాణీకుల ఇటువంటి ప్రవర్తన వల్ల ప్రభుత్వం నిర్మించిన వ్యవస్థలన్నీ నిరుపయోగంగా మారుతున్నాయి. ఇటువంటి బాధ్యతారహితమైన పనులకు పాల్పడే వారికి కఠిన జరిమానాలు విధించడమే ఏకైక మార్గమని చాలామంది అభిప్రాయపడుతున్నారు.

రైల్వే ప్రయాణం అనేది కేవలం ఒక ప్రదేశం నుంచి మరో ప్రదేశానికి వెళ్లడం మాత్రమే కాదు. అది సమాజంలోని వివిధ వర్గాల ప్రజలు ఒకచోట చేరే ఒక చిన్న సమాజం వంటిది. ఇక్కడ ప్రతి ఒక్కరూ తమ పౌర బాధ్యతలను గుర్తెరిగి ప్రవర్తించినప్పుడే ప్రయాణాలు ఆహ్లాదకరంగా మారుతాయి. కేవలం ప్రభుత్వం మీదనో, రైల్వే సిబ్బంది మీదనో నెపం నెట్టేయకుండా.. ప్రతి ప్రయాణీకుడు తన ఇంటిలాగే రైలును కూడా పరిశుభ్రంగా ఉంచుకోవడమే నిజమైన దేశభక్తి.