పెద్దలు పంచభక్ష్య పరమాన్నాలు భోజనాలు పెట్టాలని అంటారు. అసలు పంచభక్ష్య పరమాన్నాలు అంటే ఏమిటో ఎప్పుడైనా ఆలోచించారా? పంచభక్ష్యాలు అంటే ఐదు రకాల ఆహార పదార్థాలు. మనం తినే ఆహారాన్ని అది ఎలా తింటున్నాం అనే పద్ధతి ఆధారంగా ఐదు రకాలుగా పూర్వకాలంలో విభజించారు. అవి భక్ష్యం, భోజ్యం, లేహ్యం, చోష్యం, పానీయం. ఈ ఐదు రకాల ఆహారాలను కలిపి పంచభక్ష్యాలు అని పిలుస్తారు. ఈ పదానికి తెలుగు సాహిత్యంలో కూడా ఆధారం ఉంది. పోతన భాగవతంలో భక్ష్య, భోజ్య, లేహ్య, చోష్య, పానీయ రకాల ఆహారాల ప్రస్తావన కనిపిస్తుంది. ఇక పరమాన్నం అంటే సాధారణంగా పాలు, బియ్యం, బెల్లం లేదా చక్కెరతో చేసే తీపి వంటకం. పంచభక్ష్యాలలో ఎలాంటి ఆహారాలను పెట్టాలో తెలుసుకోండి.
పంచభక్ష్య పరమాన్నాలలో మొదటిది భక్ష్యం. చేత్తో పట్టుకుని కొరికి తినే పదార్థాలను ఈ రకంలోకి తీసుకుంటారు. ఉదాహరణకు గారెలు, బూరెలు, కుడుములు, లడ్డూలు, వడలు వంటి వంటకాలను చెప్పుకోవచ్చు.
రెండోది భోజ్యం. బాగా నమిలి తినే ప్రధాన ఆహారాన్ని భోజ్యం అంటారు. అన్నం, పులిహోర, చిత్రాన్నం, దద్దోజనం వంటి వంటకాలు దీనికి ఉదాహరణలు.
మూడోది లేహ్యం. నాలుక మీద పెట్టి రుచి చూస్తూ తినే పదార్థాలను లేహ్యం అంటారు. తేనె, కొన్ని రకాల పచ్చళ్లు, తీపి పదార్థాలను దీనికి ఉదాహరణలుగా చెబుతారు.
నాలుగోది చోష్యం. నోటితో జుర్రుకుంటూ తీసుకునే ఆహారాన్ని చోష్యం అంటారు. చారు, రసం, పాయసం వంటి ద్రవంగా ఉండే వంటకాలను ఈ రకంలో చెబుతారు.
ఐదోది పానీయం. నేరుగా తాగే పదార్థాలు ఈ రకంలోకి వస్తాయి. మంచినీరు, పానకం, పాలు, పండ్ల రసాలు వంటివి పానీయాలకు ఉదాహరణలు.
మన పూర్వీకులు భోజనాన్ని కేవలం అన్నం, కూర, పప్పుగా మాత్రమే చూడలేదు. కొరికి తినేది భక్ష్యం, నమిలి తినేది భోజ్యం, నాకేది లేహ్యం, జుర్రుకునేది చోష్యం, తాగేది పానీయం. ఇలా ఐదు రకాలుగా ఆహారాన్ని చెప్పే పద్ధతే పంచభక్ష్యాలు. పండుగలు, శుభకార్యాల్లో రకరకాల వంటకాలతో విందు ఏర్పాటు చేయడం మన తెలుగు సంప్రదాయంలో చాలాకాలంగా ఉంది. అందుకే మంచి భోజనం పెట్టినప్పుడు “పంచభక్ష్య పరమాన్నాలతో భోజనం పెట్టారు” అనే మాటను ఉపయోగిస్తారు.
