
స్పిరిట్ (Spirit)
మనం రోజూవారి సంభాషణల్లో 'చిదంబర రహస్యం' అనే మాటను వింటుంటాం. ఏదైనా అంతుచిక్కని విషయం ఉన్నా, లేదా బాగా దాచిపెట్టిన గుట్టు ఉన్నా దానిని చిదంబర రహస్యంతో పోలుస్తాం. కాలక్రమంలో ఇది ఒక ప్రసిద్ధ సామెతగా మారిపోయింది. కానీ, ఈ పదబంధం వెనుక అత్యంత లోతైన ఆధ్యాత్మిక భావన, ఒక గొప్ప పురాణ నేపథ్యం దాగి ఉన్నాయి. తమిళనాడులోని ప్రసిద్ధ చిదంబరం నటరాజ స్వామి ఆలయం నుంచి ఈ పదం పుట్టుకొచ్చింది. అసలు ఈ రహస్యం ఏంటి? గర్భగుడిలోని తెర వెనుక ఏముంది? శివుడు అక్కడ ఎందుకు నృత్యం చేశాడో ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం. హిందూ తత్వశాస్త్రంలో పంచభూతాలైన భూమి, నీరు, అగ్ని, వాయువు, ఆకాశం చాలా ముఖ్యమైనవి. తమిళనాడులోని చిదంబరం ఆలయం పంచభూత క్షేత్రాలలో ఆకాశ క్షేత్రంగా ప్రసిద్ధి చెందింది. మిగిలిన నాలుగు క్షేత్రాలలో స్వామివారు పృథ్వి, ఆపస్, తేజస్సు, వాయు రూపాల్లో అంటే మన కంటికి కనిపించే లింగ రూపాల్లో దర్శనమిస్తారు. కానీ చిదంబరంలో మాత్రం శివుడు అరూప రూపంలో అంటే ఆకాశం లేదా శూన్య రూపంలో కొలువై ఉంటారు. ఈ ఆలయంలో శివుడు ప్రధానంగా ఆనంద తాండవం చేస్తున్న నటరాజ స్వామి రూపంలో కనిపిస్తారు. అయితే గర్భగుడిలో నటరాజ స్వామికి కుడి వైపున ఒక పరదా ఉంటుంది. పూజారి ఆ తెరను తొలగించి దీపారాధన చేసినప్పుడు అక్కడ భౌతికంగా ఎలాంటి విగ్రహం లేదా శివలింగం కనిపించవు. కేవలం బంగారంతో చేసిన మారేడు ఆకుల మాల వేలాడుతూ కనిపిస్తుంది. కంటికి ఏమీ కనిపించకపోవడమే ఇక్కడి అసలైన రహస్యం. కంటికి ఏమీ కనిపించని ఆ శూన్య స్థలమే 'చిదంబర రహస్యం'. దీని అర్థం భగవంతుడు కేవలం ఒక నిర్దిష్ట రూపానికే పరిమితం కాలేదని, ఆయన నిరాకారుడు, సర్వవ్యాపి, ఆకాశంలా అనంతమైనవాడని చెప్పడమే. "చిత్" అంటే చైతన్యం లేదా జ్ఞానం అని, "అంబరం" అంటే ఆకాశం అని అర్థం. అంటే జ్ఞానమే ఆకాశ రూపంలో ఉందనే